Azerbaycan halı sanatını yeniden tanımlayan sanatçı: Faig Ahmed

Azerbaycanlı sanatçı Faig Ahmed için bir halı, sadece dokunmuş bir kumaş parçası değil, aynı zamanda sınırlarını aşan bir sanat eseri. Geleneksel formların dışına çıkan Ahmed'in halıları yerden yükselen eriyik havuzlara, katman katman ayrılan iplik yığınlarına, dijital bir arızayı andıran dalgalı desenlere hatta bir geri dönüşüm sembolüne bile dönüşebiliyor. Bu cesur yorumlar, sanatçının hem yenilikçi hem de iddialı yaklaşımını gözler önüne seriyor.

Ahmed'in eserleri, her şeyden önce kendi kültürünün bir yansıması. 2010 yılında UNESCO tarafından "Somut Olmayan Kültürel Miras" olarak kabul edilen Azerbaycan halıcılık geleneği, yüzyıllardır evleri süslemenin ötesinde tıbbi amaçlar, düğünler, doğumlar, yas törenleri ve ibadet için de dokunuyor. Bakü'de bulunan Azerbaycan Ulusal Halı Müzesi'nde 17. yüzyıla ait örneklerin de yer aldığı bu köklü miras, Ahmed'in eserlerine ilham veriyor.

Geleneksel ile Çağdaşın Çarpışması

Ahmed, son bir yılda dünyanın dört bir yanındaki galeri ve müzelerde sayısız eserini sergiledi. Ocak 2025'te New York'taki Sapar Contemporary'de açılan "The Knot" sergisinde, geleneksel bir yün ve ipek halının ortasında devasa bir siyah düğüme dönüşen "Black Knot" adlı eseri büyük ilgi gördü. Halının canlı renkleri ve desenleriyle tezat oluşturan bu düğüm, geleneksel zanaat ile modern sanat arasındaki gerilimi gözler önüne seriyor.

Geçtiğimiz yıl Birleşik Arap Emirlikleri'ndeki Maraya Sanat Merkezi'nde düzenlenen "Consciousness in Flux" sergisinde ise Ahmed, nörobilim ve sanat arasındaki ilişkiyi irdeledi. Sergide yer alan "Shirvanshah" adlı eser, 12. yüzyılda ünlü şair Nizami Ganjavi'ye ev sahipliği yapan Şirvan bölgesinin geleneksel desenlerinden ilham alıyor. Ancak halının ortasından itibaren desenler eriyerek duvara damlalar halinde yayılıyor, böylece geleneksel ile çağdaş arasında şiirsel bir devamlılık yaratıyor.

Binlerce Yıllık Teknikle Modern Tasarımlar

Ahmed, Metal Magazine'e verdiği röportajda, "İlginç olan, bilgisayar teknolojisi ve modern soyut imgeler kullansam da halılarım binlerce yıl önceki yöntemlerle dokunuyor" diyor ve ekliyor: "Halı bir dildir, geleneksel ve yerel bir dil."

Geleneksel Azerbaycan halılarını eriyen formlara, dev düğümlere ve dijital arızalara dönüştüren Faig Ahmed, sanat dünyasında çığır açmaya devam ediyor.

Bağlantı: faigahmed.com